Geografija kulture i zone civilizacija

  • Vrsta i nivo studija: Osnovne akademske
  • Nastavnik: dr Mirko Grčić
  • Status predmeta: Izborni
  • Broj ESPB: 3
  • Semestar: I
  • Broj časova: 2+0

Osnovni cilj je da studenti shvate sistemske veze i odnose između kulture i geografske sredine. Upoznavanje studenata s osnovama kulturne geografije i njenim predmetom proučavanja u cilju usvajanja znanja i razvijanja kritičkog pristupa u analizama kulturnih prostora. Takođe, treba da se aktivno upoznaju s metodama istraživanja teritorijalnosti kulture i steknu sposobnosti za samostalni terenski rad u istraživanjima kulturnog pejzaža.

Usvajanje pojmovnog aparata geografije civilizacija, kao i geografskog okvira, faktora i geneze civilizacija. Spoznaja osnova za morfologiju, tipologiju, fenomenologiju i ekologiju savremenih civilizacija: indijske, kineske, japanske, jugoistočne Azije, Okeanije, arapsko-islamske, zapadne, zapadnoevropske, istočnoevropske, severnoameričke, latinoameričke i negroafričke. Cilj je da se istaknu individualnosti i tekovine koje u kontekstu globalizacije održavaju raznolikost i predstavljaju doprinos perspektivi novog sveta, koji očekuje da svako unese u njega najbolje što ima.

Predavanja:

Kulturna geografija - predmet, zadaci, metode. Teritorija u kulturnom kontekstu: Predeli kao proizvod kulture. Teritorija i identitet. Pojam i smisao fenomena »geokultura«. Nacionalni stereotipi. Etnički identitet u doba kulturne globalizacije i teritorijalnost kulture. Mentalne karte prostora i prostorno ponašanje. Kulturna ikonografija. Kultura i religija. Kulturne oblasti i pojasevi. Kultura i kapital. Kultura i priroda – odnos pojedinih kultura prema prirodnoj sredini. Kulturna regionalizacija Balkanskog poluostrva. Pojam civilizacije: Shema linearne evolucije civilizacija Sorokina. Špengler i ciklična koncepcija. Tojnbi i njegova klasifikacija civilizacija. Gumiljov i teorija pasionarnosti. Geografska sredina i civilizacije. Veliki civilizacijski areali savremenog doba. Civilizacije i kulturni krugovi.

Grčić M. Teorijski modeli stadijalno-evolutivnog razvoja civilizacija. Glasnik SGD, tom LXXXV - № 2, Beograd, 2005.

Huntington P. S. The Clash of Civilizations and the remarking of World order, N. Y., 1996. (srpski prevod).

Braudel F. Grammaire des civilizationns. Paris. Arthaud-Flammarion, 1987.

Cvijić J. Balkansko poluostrvo, knj. II, Beograd, 1966.

Anderson K. and Gale F. Cultural geographies, “Longman”, 1999. (odabrana poglavlja)

Mitchell D. Cultural Geography: A Critical Introduction, Blackwell Publishers, 2000.

Crang M. Cultural Geography, London, Routledge, 1998.

Shurmer-Smith P. Doing Cultural Geography, London: Sage Publications. (odabrana poglavlja).